Napięciowy ból głowy (Tension-Type Headache, TTH) to najczęściej występująca forma bólu głowy na świecie. Szacuje się, że nawet 70% populacji doświadcza go przynajmniej raz w życiu. W odróżnieniu od migreny, ból ma charakter uciskowy, obustronny i zazwyczaj nie towarzyszą mu objawy neurologiczne, takie jak światłowstręt czy nudności.
Mechanizm powstawania
W patogenezie TTH kluczową rolę odgrywa nadmierne napięcie mięśni powierzchownych i głębokich okolicy szyi, karku, żuchwy oraz czepca ścięgnistego. Długotrwała aktywacja tych mięśni prowadzi do:
- niedokrwienia tkanek miękkich,
- nagromadzenia metabolitów (m.in. mleczanu),
- pobudzenia nocyceptorów – receptorów bólowych w tkankach mięśniowych i powięziowych.
Z czasem w ośrodkowym układzie nerwowym dochodzi do tzw. sensytyzacji centralnej, czyli zwiększenia wrażliwości na bodźce bólowe. Dlatego nawet niewielkie napięcie mięśni może powodować silne odczucie bólu.
Objawy charakterystyczne
Pacjenci często opisują:
- uczucie ucisku lub „obręczy” wokół głowy,
- ból nasilający się pod koniec dnia,
- promieniowanie bólu od karku, skroni, czoła lub żuchwy,
- towarzyszące napięcie mięśni szyi i obręczy barkowej.
Podejście terapeutyczne
Terapia napięciowych bólów głowy wymaga kompleksowego działania.
- Praca manualna – techniki tkanek miękkich, terapia mięśni podpotylicznych, czepca ścięgnistego, powięzi szyi i barków.
- Suche igłowanie (igłoterapia) – skuteczna metoda dezaktywacji punktów spustowych w mięśniach odpowiedzialnych za ból rzutowany do głowy.
- Edukacja i autoterapia – nauka świadomego rozluźniania mięśni, ergonomii pracy i ćwiczeń oddechowych.
- Terapia czaszki i stawów skroniowo-żuchwowych – szczególnie jeśli ból współwystępuje z bruksizmem lub napięciem żuchwy.
Efektem takiego podejścia jest nie tylko zmniejszenie bólu, ale też trwała poprawa funkcjonowania układu mięśniowo-powięziowego oraz profilaktyka nawrotów.